Γλώσσα - Γλώσσα Αϊμάρα

Γλώσσα  >  Γλώσσα Αϊμάρα

Γλώσσα Αϊμάρα

Η γλώσσα Αϊμάρα ομιλείται στη Βολιβία, όπου και είναι μια από τις κυρίαρχες ινδιάνικες γλώσσες, στο Περού, την Αργεντινή και τη Χιλή. Η γλώσσα αυτή είναι η κυρίαρχη στην ομάδα γλωσσών Αϊμάρα όπου ανήκει, και για αυτό λέγεται Αϊμάρα και η ομάδα γλωσσών. Οι δύο ακόμα γλώσσες που ανήκουν στην γλωσσική ομάδα Αϊμάρα είναι η Χακάρου (Jacaru) και η Κάουκι (Kawki) που μιλιούνται κυρίως στο Περού. Η γλώσσα είναι επίσημη μαζί με τα ισπανικά στην Βολιβία από το Σύνταγμα του 2009 και στο Περού από το Σύνταγμα του 1993. Αποτελεί την πρώτη γλώσσα του ενός τρίτου του πληθυσμού της Βολιβίας και είναι η κύρια ιθαγενής γλώσσα στον περουβιανό νότο και στο βορρά της Χιλής.

Προέρχεται από τις κεντρικές Άνδεις. Έχει πρώτη φορά μελετηθεί απ' τον Ιταλό ιησουίτη Λουδοβίκο Μπερτόνιο στα τέλη του 16ου αιώνα.

Υπάρχει ένα ινστιτούντο Γλώσσας και Κουλτούρας Αϊμάρα (ILCA) που έχει ιδρυθεί το 1972 από τον Χουάν δε Δίος Γιαπίτα, έναν από τους γλωσσολόγους της σχολής της Φλόριντας και σχεδιαστή ενός σημαντικού αλφαβήτου για τη γλώσσα Αϊμάρα.

Έχει 2.000.000 ομιλητές στην Βολιβία, μισό εκατομμύριο στο Περού και λίγες χιλιάδες ομιλητές σε Χιλή και Αργεντινή. Την εποχή της Ισπανικής Κατάκτησης το 16ο αιώνα, η γλώσσα Αϊμάρα ήταν η κυρίαρχη γλώσσα σε μεγαλύτερη γεωγραφικά έκταση από ότι σήμερα.

Κατηγορία:Νότια Αμερική

Χώρα

Περού

Το Περού (ισπανικά: Perú, Κέτσουα: Piruw), είναι χώρα στη Νότια Αμερική. Συνορεύει βόρεια με τον Ισημερινό και την Κολομβία, ανατολικά με τη Βραζιλία, νοτιοανατολικά με τη Βολιβία, νότια με τη Χιλή και δυτικά βρέχεται από Ειρηνικό ωκεανό.Το Περού είναι χαρακτηριστική χώρα της περιοχής των Άνδεων. Έχει έκταση 1.285.216 τ.χλμ., είναι δηλαδή 10 φορές μεγαλύτερη από την Ελλάδα και 32.495.510 κατοίκους, με βάση επίσημες εκτιμήσεις του 2019.

Η ονομασία Περού προέρχεται από το όνομα του Birú, ενός τοπικού άρχοντα στον Κόλπο του Σαν Μιγκέλ στον Παναμά στις αρχές του 16ου αιώνα. Όταν οι κτήσεις του προσπελάστηκαν από Ισπανούς εξερευνητές το 1522, ήταν το νοτιότερο κομμάτι του Νέου Κόσμου. Έτσι, ο Φρανσίσκο Πισάρρο ονόμασε τις νοτιότερες περιοχές Περού. Το ισπανικό Στέμμα κατέστησε νόμιμη την ονομασία το 1529 με την Πράξη κατάκτησης του Τολέδο, η οποία επίσημα ονόμασε την κατακτημένη Αυτοκρατορία των Ίνκας ως επαρχία του Περού. Η χώρα, κάτω από την ισπανική κυριαρχία, αποτελούσε επίσημα την Αντιβασιλεία του Περού, ενώ μετά τον πόλεμο ανεξαρτησίας των Περουβιανών, επικράτησε η ονομασία Κράτος του Περού.

Βολιβία

Η Βολιβία (με την επίσημη ονομασία «Πολυεθνοτικό Κράτος της Βολιβίας» από τις 4 Μαΐου του 2009 ) είναι χώρα στη Νότια Αμερική. Συνορεύει βορειοανατολικά με τη Βραζιλία, νοτιοανατολικά με την Παραγουάη, νότια με την Αργεντινή, νοτιοδυτικά με τη Χιλή και δυτικά με το Περού. Έχει έκταση 1.098.580 τ.χλμ. και πληθυσμό 11.469.896 κατοίκους, σύμφωνα με επίσημες εκτιμήσεις του 2019. Πρόεδρος της χώρας είναι, από το 2006, ο Έβο Μοράλες και Αντιπρόεδρος από την ίδια χρονιά ο Άλβαρο Γκαρσία.

Πριν από τον Ευρωπαϊκό αποικισμό της, η περιοχή της σημερινής Βολιβίας αποτελούσε τμήμα της αυτοκρατορίας των Ίνκας. Κατακτήθηκε από τους Ισπανούς τον 16ο αιώνα και για το μεγαλύτερο διάστημα της ισπανικής κατάκτησης ονομαζόταν ως Άνω Περού ή Τσάρκας, ενώ διοικητικά υπαγόταν στην Αντιβασιλεία του Περού, κάτω από την κυριαρχία της οποίας βρισκόταν και οι περισσότερες ισπανικές κτήσεις της Νότιας Αμερικής. Μετά τη διακήρυξη της ανεξαρτησίας της το 1809, ακολούθησαν 16 έτη συνεχών πολέμων μέχρι την εγκαθίδρυση της δημοκρατίας από τον Σιμόν Μπολίβαρ, στις 6 Αυγούστου του 1825.

Γλώσσα

Aymara language (English)  Lingua aymara (Italiano)  Aymara (Nederlands)  Aymara (Français)  Aymara (Deutsch)  Língua aimará (Português)  Аймара (Русский)  Idioma aimara (Español)  Język ajmara (Polski)  艾馬拉語 (中文)  Aymara (Svenska)  Limba aimara (Română)  アイマラ語 (日本語)  Аймарська мова (Українська)  Аймара (Български)  아이마라어 (한국어)  Aimaran kieli (Suomi)  Bahasa Aymara (Bahasa Indonesia)  Aimarų kalba (Lietuvių)  Aymara (Dansk)  Ajmarština (Česky)  Aymaraca (Türkçe)  Ајмара (Српски / Srpski)  Aimara keel (Eesti)  Ajmarski jezik (Hrvatski)  Ajmarščina (Slovenščina)  Aimaru valoda (Latviešu)  Γλώσσα Αϊμάρα (Ελληνικά)  Tiếng Aymara (Tiếng Việt) 
 mapnall@gmail.com