Język - Język birmański

Język  >  Język birmański

Język birmański

Język birmański – język z grupy tybeto-birmańskiej języków chińsko-tybetańskich, używany jako język ojczysty przez około 35 milionów ludzi należących do grupy etnicznej Bamarów oraz przez dalsze 10 milionów jako środek komunikacji ponadetnicznej w Mjanmie, gdzie posiada status języka urzędowego. Do jego zapisu stosuje się pismo birmańskie.

Birmański język literacki silnie różni się od języka mówionego (dyglosja), niektórzy językoznawcy uważają je nawet za dwa odmienne języki. Większość oficjalnego słownictwa birmańskiego to zapożyczenia z pali z birmańską wymową. Prawie każdy element gramatyki i wiele często używanych słów mają dwa warianty. Literackiej odmiany birmańskiego uczy się w szkołach i używa w piśmie oraz w sytuacjach oficjalnych, natomiast odmiana mówiona występuje w literaturze nieoficjalnej (np. komiksy) oraz w codziennej komunikacji.

Język birmański jest językiem tonalnym. Wyróżnia się pięć tonów:

* ton wysoki, sylaba krótka

* ton opadający, sylaba długa

* ton niski, równy, sylaba długa

* sylaba krótka zakończona zwarciem krtaniowym

* sylaba słaba (zredukowana)

Pod względem składni należy zasadniczo do typu SOV (podmiot-dopełnienie-orzeczenie), ale zdania mogą mieć też strukturę OSV, czyli czasownik zawsze znajduje się na końcu zdania.

Country

Mjanma

Mjanma (, trl. Myanma, trb. Mianma), Birma (dawniej oficjalnie: Związek Birmański), nazwa oficjalna Republika Związku Mjanmy, birm. ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော်‌, trl. Pyidaungzu Thammada Myanma Naingngandaw) – państwo położone w Azji Południowo-Wschodniej nad Zatoką Bengalską i Morzem Andamańskim, wzdłuż rzeki Irawadi. Graniczy z Chinami, Tajlandią, Indiami, Laosem oraz Bangladeszem. Klimat monsunowy, połowę powierzchni zajmują lasy. Dominującą religią jest buddyzm, a grupą etniczną – Bamarowie, którzy przybyli tu około IX wieku. Początkiem państwowości birmańskiej było powstałe w XI wieku Królestwo Paganu, którego tradycje kontynuowało Taungu, a następnie dynastia Konbaung, pokonana przez Brytyjczyków. Największym miastem jest Rangun, drugie miejsce zajmuje Mandalaj. Gospodarka Mjanmy jest oparta na uprawie ryżu oraz przemyśle spożywczym i drzewnym.

Nazwa „Burma” była używana oficjalnie w czasach kolonialnych, jako nazwa angielskiej kolonii, natomiast naród birmański używał nazwy „Myanma” („Kraj silnych jeźdźców”), bądź jej potocznej wersji „Bamar”. Nazwa ta stanowiła również określenie narodu birmańskiego i to ona posłużyła Brytyjczykom jako podstawa do ukucia własnej wersji i do roku 1989 problem nazewnictwa nie istniał.

Język

Burmese language (English)  Lingua birmana (Italiano)  Birmaans (Nederlands)  Birman (Français)  Birmanische Sprache (Deutsch)  Língua birmanesa (Português)  Бирманский язык (Русский)  Idioma birmano (Español)  Język birmański (Polski)  缅甸语 (中文)  Burmesiska (Svenska)  Limba birmană (Română)  ビルマ語 (日本語)  Бірманська мова (Українська)  Бирмански език (Български)  버마어 (한국어)  Burman kieli (Suomi)  Bahasa Myanmar (Bahasa Indonesia)  Mjanmų kalba (Lietuvių)  Barmština (Česky)  Birmanca (Türkçe)  Birma keel (Eesti)  Barmčina (Slovenčina)  Burmai nyelv (Magyar)  ภาษาพม่า (ไทย)  Birmiešu valoda (Latviešu)  Βιρμανική γλώσσα (Ελληνικά)  Tiếng Miến Điện (Tiếng Việt) 
 mapnall@gmail.com